ما نام عشق را بر آن مي نهيم. عشق به مانند روشناي آفتاب حس ميگردد. اما روح بخش ترين احساسات انسانها شايد همين راه حل زيباي طبيعت براي بقاي نسل آدميان و توليد مثل آنها باشد.

مغر توسط مجموعه اي از مواد شيميايي اثر بخش، ما را در دام عشق گرفتار مي آورد. تـصور بر اين است که در حال گزينش شريکي براي خود هستيم، در حالي که ممکن است طعمه اي دلباخته براي دام دوست داشتني طبيعت بيش نباشيم.

آنگونه که شما تصور ميکنيد نيست…

روان پژوهان نشان داده اند در حدود 90 ثانيه تا 4 دقيقه زمان لازم است تا شما درباره عشق کسي تصميم گيري نماييد.

تحقيقات گوياي اين مطلب مي باشند:

%55 از طريق زبان جسماني علاقه پديد مي آيد

%38 از طريق لحن صدا و سرعت سخن گفتن

فقط %8 از طريق گفتگو عاشق ميشوند

3 مرحله عشق

روانشناسان براي عشق سه مرحله پيشنهاد نموده اند: شهوت، مجذوبيت و تعلق. هر کدام از اين مراحل بدليل وجود هورمونها و مواد شيميايي خاصي ايجاد ميشوند.

مرحله 1: شهوت

اين اولين مرحله عشق بوده و در هر دو جنس زن و مرد بدليل وجود هورمونهاي جنسي استروژن و تستسترون پديد مي آيد.

مرحله 2: مجذوبيت

زماني شگفت انگيز، هنگاميکه به عشقي حقيقي مبتلا شده ايد و بسختي ميتوانيد به ديگران فکر کنيد. دانشمندان بر اين باورند که سه انتقال دهنده عصبي اصلي در اين مرحله دخيل ميباشند: آدرنالين، دوپامين و سروتونين

آدرنالين :

مراحل ابتدايي علاقمندي به يک فرد باعث فعال شدن واکنشهاي استرس زا و افزايش سطح آدرنالين و کرتيزول در خون مي گردد. اين فرآيند تاثير فريبنده اي در فرد ايجاد ميکند: وقتي او را براي اولين بار مي بينيد بدنتان عرق مي کند، قلبتان سريعتر ميتپد و دهانتان خشک ميگردد.

دوپامين :

يک زوج تازه ازدواج کرده تحت معاينه مغزي قرار گرفتند و مشخص گرديد که ميزان سطح دوپامين که نوعي انتقال دهنده عصبي بشمار ميرود در آنها بالا است. اين هورمون از طريق رهاسازي حس شديدي از لذت، باعث تحريک ‘ميل و رغبت’ در شخص ميگردد. اين دقيقاً همان تاثيري است که بعد از مصرف کوکائين در مغز بوجود مي آيد!

نتايج آزمايشات دال بر وجود مقدار قابل توجهي از دوپامين در اغلب زوجين ميباشد: افزايش انرژي، کاهش نياز به خواب و غذا، حواس متمرکز و لذتي مطبوع در کوچکترين جزئيات رابطه.

سروتونين :

و در انتها سروتونين، يکي از مهمترين هورمونها، که باعث ميگردد بسيار زياد به معشوقتان فکر کنيد.

آيا عشق شيوه تفکرتان را تغيير مي دهد؟

در يک بررسي علمي مشخص شد که در مراحل اوليه ايجاد عشق ( مرحله مجذوبيت ) نحوه فکر کردن دچار دگرگوني شگرفي مي شود. از بيست زوج جوان که ابراز علاقه بسيار شديدي نسبت به هم مي نمودند، دعوت بعمل آمد تا مشخص گردد که آيا مکانيزم تفکر دائمي به معشوق در مغز با مکانيزمي که باعث بروز اختلال وسواس فکري-عملي ميشود ارتباطي دارد يا خير.

با تحليل نمونه هاي خوني گرفته شده معلوم گرديد که ميزان هورمون سروتونين در زوجهاي جوان با سطوح پايين اين هورمون در بيماران وسواس فکري-عملي برابري ميکند.

عشق نياز به ناپيدايي دارد

افرادي که بتازگي عاشق هم شده اند صورتي خيالي، شاعرانه و ايده آل به شريک زندگيشان مي بخشند، محاسنشان را بزرگ نمايي نموده و عيوبشان را مي پوشانند.

همچنين زوجهاي جوان، خودِ رابطه را نيز متعالي جلوه مي دهند و تصور ميکنند که رابطه شان از هر زوج ديگري صميمي تر و زيباتر است. روانشناسان معتقدند که ما به چنين نگرش خالصانه اي نيازمنديم. اين نگرش باعث ميگردد، تا زمان وارد شدن به مرحله بعدي عشق، يعني تعلق، در کنار يکديگر باقي بمانيم.

مرحله 3: تعلق

علق ضمانتي است که زوجين را متعهد ميکند براي بچه دار شدن و پرورش آنها به اندازه کافي در کنار هم زندگي کنند. دانشمندان تصور ميکنند که دو هورمون اصلي در رابطه با ايجاد حس تعلق دخيل هستند: اکسيتوسن و واسوپرسين.

اکسيتوسين – هورمون نوازش

اکسيتوسين هورموني قدرتمند است که توسط زنان و مردان در حيم ارگاسم ترشح ميشود. اين هورمون احتمالاً حس تعلق را عميق تر نموده و باعث ميگردد زوجين بعد از اتمام رابطه جنسي بيش از پيش نسبت به هم احساس نزديکي کنند. مطابق با اين نظريه، هر قدر زوجين بيشتر رابطه جنسي برقرار کنند، پيوستگي و صميميت بين آنها نيز بيشتر خواهد شد. اکسيتوسين هنگام زايمان نيز ترشح شده و به ايجاد پيوند عاطفي قوي بين مادر و کودک، کمک شاياني مي نمايد. يکي ديگر از وظايف اين هورمون خروج اتوماتيک شير از سينه مادر در هنگام گرسنگي کودک است.

يک استاد روانشناسي نشان داد که اگر ترشح طبيعي هورمون اکسيتوسين در گوسفندان و موشها متوقف شود، آنها تازه متولدين خود را پس خواهند زد.

بطور عکس، تزريق اکستوسين به موشهاي ماده اي که هيچگاه رابطه جنسي نداشتند، باعث دوستي کردن آنها با نوزادان موشهاي ديگر گرديد. موشهاي ماده اين نوزادان را گونه اي مراقبت ميکردند که گويي متعلق به خودشان است.

واسوپرسين :

واسوپرسين يکي ديگر از هورمونهاي مهم در مرحله تعهد بلند مدت است و بعد از رابطه جنسي ترشح ميگردد.

واسوپرسين (هورمون ضد ادرار) به همراه کليه ها جهت کنترل تشنگي کار ميکند. نقش بالقوه اين هورمون در روابط بلند مدت زماني که محققان مشغول مشاهده رفتارهاي موشهاي صحرايي بودند مشخص گرديد.

موش هاي صحرايي در روابط جنسي که لزوماً براي توليد مثل نبود، بيشتر شرکت ميکردند. آنها همچنين – همانند انسانها – رابطه زوجيت مستحکم تر و پايدارتري را بنا مي نمودند.

زمانيکه به اين موشها داروي متوقف کننده اثر واسوپرسين خورانده مي شد، بدليل از بين رفتن صميميت و عدم مراقبت احساسي از جفت، ارتباط آنها با جفتشان بسرعت قطع مي گشت.

و در نهايت… چگونه عاشق شويم

شخصي کاملاً غريبه را بيابيد.

به مدت نيم ساعت اطلاعاتي صميمي درباره زندگيتان در اختيار يکديگر قرار دهيد.

سپس به مدت چهار دقيقه بدون اينکه حرفي بزنيد عميقاً به چشم هاي هم خيره شويد.

يک روانشناس مشهور که در حال مطالعه دلايل عاشق شدن انسانها ميباشد، از چندين زن و مرد درخواست کرد تا سه مرحله بالا را انجام دهند و متوجه گرديد که بسياري از زوج ها بعد از يک آزمون 34 دقيقه اي عميقاً احساس مجذوبيت مي نمودند. دو زوج مورد مطالعه وي بعدها با يکديگر ازدواج کردند.

زماني كه دو نفر قصد آن را دارند كه در كنار هم يك رابطه ي قوي و پويا را ايجاد نمايند ، درست نيست كه همواره صحبت از يك نفر ديگر در ارتباط آنها به ميان كشيده شود ؛ اما باز هم بايد به اين سوال پاسخ داد كه اگر يكي از طرفين مرتبا در مورد رابطه ي قبلي خود صحبت ميكند ، آيا به اين معناست كه او در حال حاضر از ارتباط فعلي اش ناراضي است ؟

به هر حال بروز احساساتي نظير حسادت ، سوء ظن ، و شك و ترديد اجتناب نا پذير است . طرف ديگر همواره به اين مسئله فكر مي كند كه به چه علت شريك او تا اين حد از نامزد قبلي خود براي او تعريف مي كند . اما آيا اگر كسي در مورد روابط قبلي خود صحبت كند به راستي بدان معناست كه از ارتباط فعلي خود ناراضي است .

به اين سوال نمي توان يك جواب آري يا خير قطعي گفت . هر ارتباطي متفاوت است و از اين مهمتر همه ي انسان ها نيز با هم فرق مي كنند . فقط به اين خاطر كه شريك شما مرتبا در مورد نامزد قبلي اش با شما صحبت ميكند نمي توانيد مطمئن شويد كه تمايل دارد مجددا رابطه ي خود را با فرد مورد نظر از سر بگيرد

در يك چنين شرايطي ممكن است شخص تصور كند كه چون شريكش دايما از رابطه ي قبلي خود تعريف مي كند ، بنابر اين به ارتباط گذشته بيش از ارتباط فعلي علاقمند است . اما لزوما صحبت از تجربيات گذشته نمي تواند يك چنين مفهومي در بر داشته باشد . پيش از اينكه هر گونه قضاوتي كنيد ، بايد ببينيد كه ارتباط قبلي او چه مدت زماني به طول انجاميده است . اگر آنها ارتباط طولاني مدتي با هم داشته اند ، بايد اين انتظار را داشته باشيد كه هر از گاهي جملاتي در مورد نامزد قبلي شريك خود بشنويد ، دليلش هم اين است كه به هر حال براي مدت زماني با هم بوده اند و در حال حاضر او جزئي از زندگي گذشته ي همسرتان را تشكيل مي دهد .

البته بايد به شدت توجه داشته باشيد كه صحبت كردن در مورد نفر قبلي ، صرفا به آن معنا نيست كه شريك زندگيتان احساس خاصي نسبت به فرد مورد نظر دارد . او فقط حقايق و اتفاقاتي را كه برايشان افتاده براي شما تعريف مي كند شما همچنين بايد به اين مطلب توجه کنيد که شريکتان در چه زمينه اي در مورد نامزد قبلي اش با شما صحبت مي کند. اگر به طور مکرر شما را با نامزد قبلي اش مقايسه مي کرد بنابراين بايد نتيجه بگيريد که: “بله، با مشکل بزرگي روبرو هستيد.” اگر شريک شما عادت به مقايسه کردن داشته باشد و هميشه شما را با نامزد قبلي (و يا هر کسي ديگري) مقايسه کند، پس بايد متوجه باشيد که مشکل از جانب اوست و اين رابطه از سلامت مناسب اجتماعي برخوردار نمي باشد. همانطور که پيشتر نيز به آن اشاره کرديم، بايد بدانيد که همه ي انسان ها متفاوت هستند و شما تحت هيچ شرايطي نبايد احساس کنيد که شريکتان شما را با کسي مقايسه مي کند. اين مسئله را نيز بايد در نظر بگيريد که اگر گاهي اوقات به برخي از رفتارهاي متداول شريک قبلي شان اشاره کردند، درست نيست بيش از اندازه حساسيت به خرج دهيد، چراکه قصد آنها فقط بازگو کردن شرايط عادي زندگي شان است اگر متوجه شديد که نامزد قبلي و شريک فعلي زندگيتان اصرار دارند که به هر طريقي که شده به ارتباط خود با هم ادامه دهند، حتي در حد يک دوست کاملاً عادي، آنوقت بايد کمي مراقب باشيد. اگر چنين اتفاقي روي داد، نگران شدن شما يک امر کاملاً طبيعي است. اگر نامزد قبلي سعي مي کرد که حضور خودش را حفظ کند و نامزدتان نيز مجدداً شروع کرد به صحبت کردن درمورد او، بايد احتمال دهيد که شايد مجدداً شعله هاي عشقشان در حال روشن شدن است بهترين کاري که ميتوانيد انجام دهيد اين است که احساسات واقعي خود را با طرف مقابل در ميان بگذاريد و به او بگوييد که چه مسائلي باعث ايجاد نگراني در شما شده اند. شايد به شرايطي برخورد کنيد که نامزد قبلي و شريک شما بخواهند به رابطه ي دوستانه ي خود ادامه دهند. در اين حالت تصميم گيري با شماست که در اين رابطه باقي بمانيد و ارتباط آنها را از نزديک كنترل کنيد و  يا او را ترک کنيد